Creatine en haaruitval: is het risico echt?

Jelmer Steggerda Jelmer Steggerda 7 min leestijd
Creatine en haaruitval: is het risico echt?
Inhoudsopgave

Als je creatine gebruikt en tegelijk oplet op je haarlijn, ben je deze discussie vroeg of laat tegengekomen. Op Reddit, in de sportschool, in Facebookgroepen over krachttraining: creatine zou je DHT verhogen en daardoor je haaruitval versnellen. Voor mannen die toch al twijfelen over hun haar is dat geen fijn vooruitzicht. Je wil sterker worden, niet sneller kaal.

Het rare is dat dit gerucht al zo'n vijftien jaar rondgaat zonder dat er goed naar gekeken is. Tot voor kort. In 2025 verscheen de eerste studie die het daadwerkelijk onderzocht, niet alleen in bloedwaarden maar ook in je haar zelf. De uitkomst is duidelijker dan je zou verwachten.

Waarom DHT hier de link is

DHT (dihydrotestosteron) is het hormoon dat bij de meeste mannen met erfelijke haaruitval de aanjager is. Het maakt gevoelige haarfollikels geleidelijk kleiner, waardoor haren dunner worden en uiteindelijk stoppen met groeien. Alles wat je DHT verhoogt, klinkt dus al snel verdacht als je met je haar bezig bent. Creatine kwam in dat rijtje terecht door één specifiek onderzoek, en dat onderzoek wordt sindsdien breed uitvergroot zonder dat de context erbij verteld wordt.

Waar het gerucht vandaan komt

Het begint bij een studie uit 2009 van onderzoeker Van der Merwe en collega's. Twintig studenten die rugby speelden kregen drie weken creatine: een laadweek van 25 gram per dag, gevolgd door twee weken van 5 gram per dag. Na de laadweek was hun DHT gemiddeld 56 procent hoger dan bij de start. Na de onderhoudsfase lag het nog altijd zo'n 40 procent boven de uitgangswaarde.

Dat is het cijfer dat sindsdien in vrijwel elke forumdiscussie en YouTube video terugkomt. Wat er meestal bij ontbreekt: die studie heeft nooit naar haar gekeken. Geen foto's van de haarlijn, geen tellingen van haardichtheid, geen controle van de hoofdhuid. Het enige wat gemeten werd, waren hormoonwaarden in bloed. De sprong naar "dus veroorzaakt het haaruitval" is een aanname die de onderzoekers zelf nooit hebben gemaakt en die niemand sindsdien heeft getoetst, tot 2025.

Wat er na 2009 gebeurde

Je zou verwachten dat zo'n opvallend resultaat snel bevestigd zou worden door ander onderzoek. Dat gebeurde niet. Van de studies die sindsdien zijn gedaan naar creatine en androgene hormonen, kon geen enkele de DHT stijging uit 2009 herhalen. In elf vervolgstudies bleven de waarden binnen het normale bereik, ook bij vergelijkbare doseringen en vergelijkbare groepen sporters.

Dat betekent niet automatisch dat de studie uit 2009 fout was. Een groep van twintig deelnemers is klein, en hormonen als DHT schommelen van nature al flink, ook zonder supplementen. Maar het betekent wel dat je één klein onderzoek uit 2009 niet zomaar als vaststaand feit kunt behandelen, terwijl dat in veel discussies online precies gebeurt.

De eerste studie die echt naar haarfollikels keek

In april 2025 verscheen in het Journal of the International Society of Sports Nutrition een studie die het probleem eindelijk direct aanpakte, uitgevoerd door Lak en collega's. Onderzoekers volgden 45 mannen tussen de 18 en 40 jaar die al minstens een jaar aan krachttraining deden. De ene helft kreeg 5 gram creatine monohydraat per dag, de andere helft evenveel maltodextrine als placebo. Dubbelblind, dus niemand wist wie wat kreeg, ook de onderzoekers niet tot na de analyse.

Na twaalf weken werd niet alleen bloed afgenomen, maar ook de haardichtheid, het aantal haarfollikels en de dikte van het haar gemeten met een trichogram en een FotoFinder systeem, apparatuur die dermatologen gebruiken om haargroei objectief in beeld te brengen. Van de 45 deelnemers rondden 38 het volledige traject van twaalf weken af.

De uitkomst: geen verschil tussen de creatine groep en de placebogroep. Niet in DHT, niet in de verhouding tussen DHT en testosteron, en niet in een van de haarmetingen. De totale testosteron steeg wel bij beide groepen over de tijd, maar dat had niets met de creatine te maken, want het gebeurde net zo goed bij de placebogroep. Vrije testosteron daalde juist licht, ook bij beide groepen gelijk.

Het is de eerste keer dat onderzoekers daadwerkelijk in de haarfollikel keken in plaats van alleen in een bloedbuisje. En daar kwam niets uit dat wijst op meer haaruitval door creatine.

Wat betekent dit voor jou

Bij de gangbare dosering van 3 tot 5 gram per dag is er op dit moment geen bewijs dat creatine je haaruitval veroorzaakt of versnelt. Dat geldt ook als je al gevoelig bent voor erfelijke haaruitval. Die gevoeligheid zit in hoe je haarfollikels zelf reageren op DHT, niet in hoeveel creatine je in je shaker doet.

Twaalf weken is relatief kort voor een supplement dat mensen vaak jarenlang gebruiken, dus meer onderzoek over een langere periode zou geen kwaad kunnen. Maar op basis van wat er nu ligt, is de angst dat creatine je kaal maakt niet terug te vinden in de data. De enige studie die iets anders liet zien, mat nooit daadwerkelijk haar, en is sindsdien niet herhaald.

Blijft de vraag hoe het gerucht dan zo hardnekkig is geworden. Een deel van de verklaring is simpel: veel mannen beginnen met creatine rond dezelfde leeftijd waarop erfelijke haaruitval zich voor het eerst laat zien, ergens tussen de twintig en dertig. Wie dan haaruitval opmerkt, legt al snel het verband met wat hij op dat moment aan het doen is, en creatine is dan een voor de hand liggende verdachte, ook al is het toeval.

Toeval verkoopt alleen minder goed als verklaring dan een boosdoener met een naam.

Het loont ook om te kijken naar welk type creatine onderzocht is. Vrijwel al het onderzoek, inclusief de studie uit 2025, gaat over creatine monohydraat, verreweg de meest gebruikte en best onderzochte vorm. Duurdere varianten zoals creatine ethyl ester of creatine HCL zijn nooit specifiek getest op DHT of haaruitval. Er is geen reden om aan te nemen dat die vormen slechter uitpakken, maar de geruststellende data die er nu ligt, gaat concreet over monohydraat in de gangbare dosering.

Als je toch al haaruitval merkt

Merk je wel dat je haarlijn verandert of dat je kruin dunner wordt, dan heeft dat vrijwel zeker een andere oorzaak dan je creatinegebruik. Bij de meeste mannen is erfelijke haaruitval de reden, waarbij haarfollikels langzaam gevoeliger worden voor DHT. Hoe eerder je daar iets tegen doet, hoe meer haar je overhoudt.

Een Hairborn Groei Serum is dan een logische eerste stap als je nog geen medicatie wilt gebruiken. Het serum grijpt niet aan op DHT via je hormonen, maar ondersteunt de haarfollikel rechtstreeks. Je creatine hoef je er niet voor te laten staan. Daar zit je probleem niet.

Veelgestelde vragen

Kun je de studie uit 2025 vertrouwen omdat die in een vaktijdschrift staat?

De publicatie in een peer-reviewed vaktijdschrift zoals het Journal of the International Society of Sports Nutrition betekent dat het onderzoek door onafhankelijke experts is beoordeeld voordat het werd gepubliceerd, wat de betrouwbaarheid vergroot ten opzichte van niet-gecontroleerde bronnen zoals forumposts.

Waarom werd de studie uit 2009 zo vaak geciteerd?

Waarschijnlijk omdat het het eerste en destijds enige onderzoek was dat een verband tussen creatine en DHT liet zien, waardoor het jarenlang als enige referentiepunt werd aangehaald, ook al ontbrak daarin elke meting van daadwerkelijke haaruitval.

Kun je zelf een FotoFinder-meting laten doen?

Een FotoFinder-systeem is specialistische apparatuur die vooral bij dermatologen wordt gebruikt, het is niet iets wat je thuis zelf kunt uitvoeren. Voor een vergelijkbaar, minder precies beeld kun je wel zelf maandelijks foto's maken op dezelfde plek en in hetzelfde licht.

Is er verschil tussen beginners en ervaren sporters bij creatine?

De studie uit 2025 maakte geen apart onderscheid tussen beginners en ervaren krachtsporters in de resultaten, alle deelnemers hadden al minstens een jaar trainingservaring.

Kun je creatine gebruiken als je al finasteride slikt?

Er is geen bekende interactie tussen creatine en finasteride, aangezien de studie uit 2025 geen effect van creatine op DHT of haaruitval vond. Overleg bij twijfel toch met een arts, vooral bij meerdere gecombineerde middelen.

Waarom daalde vrij testosteron licht in beide groepen?

De onderzoekers zagen deze lichte daling bij zowel de creatine- als de placebogroep, wat erop wijst dat het geen effect van creatine zelf was, maar mogelijk samenhing met andere factoren zoals de trainingsperiode.

Kan jarenlang gebruik toch een ander resultaat geven dan twaalf weken?

Er is op dit moment geen onderzoek dat specifiek langere gebruiksperiodes heeft getest op haaruitval, dus een langere studie zou aanvullende zekerheid kunnen geven, al is er nu geen concrete aanwijzing voor een ander resultaat.

Kun je met een trichogram zelf thuis meten?

Nee, een trichogram vereist gespecialiseerde apparatuur en expertise van een dermatoloog om de haarcyclusfasen goed te beoordelen, dit is niet iets wat je zelf thuis kunt uitvoeren.

Is er onderzoek naar creatine en haaruitval bij vrouwen?

Nee, de bekende onderzoeken naar creatine en DHT of haaruitval, inclusief de studie uit 2025, zijn uitgevoerd bij mannen.

Waarom bleef de DHT-stijging uit 2009 niet reproduceerbaar?

Dat is niet met zekerheid vastgesteld, maar een kleine deelnemersgroep en de natuurlijke schommeling van hormoonwaarden worden vaak genoemd als mogelijke verklaringen waarom een eenmalig gevonden resultaat niet altijd herhaalbaar blijkt.

Ook interessant

Eiwitpoeder en haaruitval: is er een verband? Eiwitpoeder en haaruitval: is er een verband? Haartransplantatie op jonge leeftijd: goed idee? Haartransplantatie op jonge leeftijd: goed idee? Waarom werkt minoxidil niet bij jou? Waarom werkt minoxidil niet bij jou?